Waar psychologische behandeling en het katholieke geloof samenkomen, in het verstaan van psychisch lijden met respect voor complexiteit en menselijke waardigheid, zonder te stigmatiseren
Voorjaarsbijeenkomst van het Netwerk Katholieke Zorgprofessionals Nederland, online lezing door Elske Millan-Antonissen, MSc, psycholoog
Binnen de GGZ in Nederland wordt voornamelijk gewerkt met classificaties en diagnoses. Dat kan helpend zijn bij het bepalen van een passende behandeling. Tegelijkertijd kan het er ook toe leiden dat mensen zich gereduceerd of gestigmatiseerd voelen en deze labels soms langdurig met zich meedragen.
Daarnaast ligt de nadruk op het verminderen van klachten, wat op zichzelf waardevol is. Door beperkte behandeltijd en druk vanuit wachtlijsten en vergoedingsstructuren is er echter niet altijd voldoende ruimte om klachten in hun bredere context te begrijpen, ook al proberen behandelaren dit waar mogelijk wel te integreren. Terwijl juist dat inzicht, waar iemand vandaan komt, wat iemand heeft meegemaakt en hoe klachten ook begrepen kunnen worden als een reactie daarop in plaats van uitsluitend als een stoornis, essentieel is om klachten niet alleen te behandelen, maar ook werkelijk te begrijpen en de behandeling en benadering daarop af te stemmen. Op die manier blijft de waardigheid van de persoon centraal staan en wordt iemand niet gereduceerd tot zijn klachten of diagnose.
Tegelijk zie je aan de andere kant, bijvoorbeeld binnen geestelijke begeleiding, dat er soms juist te licht wordt gekeken naar de complexiteit van psychisch lijden. Wanneer die complexiteit onvoldoende wordt erkend, kan goedbedoeld advies er zelfs toe leiden dat iemand verder ontregelt.
In de lezing zal Elske Millan-Antonissen proberen twee kanten samen te brengen:
- enerzijds voorbij de diagnose kijken en werkelijk verstaan wat er speelt;
- anderzijds de complexiteit van psychisch lijden serieus blijven nemen, waarin de mens niet alleen begrepen wordt, maar ook gezien wordt in zijn volle waardigheid i.p.v. stoornis.
Vanuit de integratie van psychologie en het katholieke geloof zal ze daar nog een laag in verdiepen, hoe e.e.a. samengebracht wordt in therapie. Psychologie helpt om de diepere lagen van iemands verhaal en patronen zichtbaar te maken. Juist daar kan er ook ruimte komen op een dieper niveau voor Gods herstel. Het uitgangspunt daarin is dat herstel niet alleen iets is wat wij zelf tot stand brengen, door anders naar situaties te kijken en naar kernovertuigingen zoals ik ben niet waardevol, niet goed genoeg, mislukking, ik schiet tekort, maar dat er ook ruimte is voor God, die de mens ten diepste kent en liefheeft, en juist op die diepere lagen kan aanraken en herstellen vanuit Zijn liefde.
Aanmelding is voor deze bijeenkomst noodzakelijk. Er wordt een vrijwillige, financiële bijdrage gevraagd. De geschatte kosten zijn € 10,– per persoon.

